e-Exercise Lage Rugpijn: een pilotstudie naar de combinatie van fysiotherapie en een online beweegprogramma voor patiënten met a-specifieke lage rugklachten (bottom-up 2016)

Titel: e-Exercise Lage Rugpijn: een pilotstudie naar de combinatie van fysiotherapie en een online beweegprogramma voor patiënten met a-specifieke lage rugklachten

Subsidieronde: bottom-up 2016

Looptijd: begin 2016 – medio 2017

Status: afgerond

Categorie: effectonderzoek

Projectaanvrager: prof.dr. Diny de Bakker (NIVEL) en prof.dr. Cindy Veenhof (UMC Utrecht)

Samenvatting onderzoeksproject:

Achtergrond. Dit project bouwt voort op het project e-Exercise voor patiënten met knie/heup artrose (Kloek et al., 2014). Binnen e-Exercise Artrose worden fysiotherapiebehandelingen geïntegreerd aangeboden met een web-applicatie met beweegopdrachten, oefeningen en informatie.

Doelstelling. 1) Welke aanpassingen moeten er aan e-Exercise Artrose worden gedaan om e-Exercies Lage Rugpijn te ontwikkelen?; 2)Is e-Exercise Lage Rugpijn toepasbaar en bruikbaar voor patiënten met a-specifieke lage rugklachten?

Methode. Ontwikkelingsfase: Focusgroepen met patiënten, fysiotherapeuten en experts, de KNGF Richtlijn Lage Rugpijn en kennis vanuit e-Exercise Artrose zijn gebruikt om e-Exercise Lage Rugpijn te ontwikkelen. Pilotstudie: 22 eerstelijns fysiotherapeuten volgden een instructiebijeenkomst en hadden 5 maanden om patiënten te includeren. Inclusiecriteria: a-specifieke lage rugklachten; 18-65 jaar; toegang tot internet; geen contra-indicatie voor het zelfstandig uitvoeren van een beweegprogramma (PAR-Q). Primaire uitkomstmaten: 1) tevredenheid van patiënten en fysiotherapeuten (5-punts schaal en System Usability Scale); 2) functionele beperkingen (Quebec Back Pain Disability Score). Secundaire uitkomstmaten: 1) het aantal fysiotherapiebehandelingen; 2) gebruik van het online beweegprogramma; 3) pijn (Numeric Rating Scale Pain); 4) lichamelijke activiteit (Short Questionnaire to Assess Health Enhancing Physcial Activity en Actigraph Accelerometers); 5) pijn gerelateerde angst (Fear Avoidance and Beliefs Questionnaire). Interviews zijn afgenomen bij 7 fysiotherapeuten en 7 patiënten. Evaluatiefase: Beschrijvende analyses werden uitgevoerd om de kenmerken van de studiepopulatie te beschrijven. De voorlopige effectiviteit werd getoetst met Wilcoxon Signed Rank toetsen.De interviews met fysiotherapeuten en patiënten zijn uitgeschreven en geanalyseerd.

Resultaten. Proto-type e-Exercise Lage Rugpijn: De STarT Back Screening Tool werd gebruikt om e-Exercise (online én offline) te stratificeren. Het online deel van e-Exercise Lage Rugpijn bestond uit 12 wekelijkse modules. Kwantitatieve resultaten: Het behandelgemiddelde van de 41 geïncludeerde patiënten was 7 (6 in de laag risico groep; 7 in de matig-risico groep en 10 in de hoog risico groep). Na 12 weken was er een significante verbetering op de Quebec Disability Scale (-12.2/100; SD 11.7; p<0.01) en de NRS pijnschaal (-2.8/11; SD 2.3; p<0.01). Er is geen effect gevonden op fysieke activiteit en angst. Kwalitatieve resultaten: Zowel patiënten als fysiotherapeuten waren positief  over e-Exercise LRP. De inhoud was begrijpelijk en had voldoende diepgang. Hoewel fysiotherapeuten tijd moesten investeren om bekend te raken met het blended werken, bood e-Exercise hen meerwaarde bij het monitoren van de behandelvoortgang en stimuleren van therapietrouw en eigen regie. Patiënten zagen het terugkijken van instructies als meerwaarde en stok achter de deur. Genoemde verbeterpunten waren: overzichtelijkheid van het online platform en de mogelijkheid om het programma te individualiseren.

Conclusie. E-Exercise LRP is een veelbelovende interventie. Het stratificeren van het online deel van de interventie op de verschillende subgroepen binnen lage rugpijn bleek complex.

Implicaties voor de praktijk. Patiënten zijn tevreden over e-Exercise lage Rugpijn. Voor fysiotherapeuten kost het echter tijd om het blended behandelen te integreren binnen de dagelijkse praktijk.

Suggesties voor vervolgonderzoek. In november 2017 is de Academische Werkplaats Fysiotherapie gestart met een vervolgproject waarin e-Exercise wordt verbeterd en vergeleken met reguliere fysiotherapie voor mensen met a-specifieke lage rugklachten.

Contact. Drs. Corelien Kloek: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.